Archief 2008
Een sportief en gezond 2009!
31 December 2008
Nieuwe borstkankertest voldoet niet
31 December 2008
Een groep onderzoekers van het Rotterdamse Erasmus Medisch Centrum heeft bij toeval ontdekt dat een nieuwe test om borstkanker aan te tonen niet in alle gevallen goed werkt. Ze hebben hun bevindingen dinsdag bekendgemaakt in het internationale tijdschrift Journal of the National Cancer Institute, aldus de Telegraaf.
Het gaat om de CellSearch-test die kort geleden door de Amerikaanse overheid is goedgekeurd. Het was de bedoeling dat de test ook in Nederland bij vele duizenden mensen per jaar gebruikt zou gaan worden. Volgens het Erasmus MC wordt de test voorlopig niet meer gebruikt voor het aantonen van kanker. Eerst moet meer onderzoek worden gedaan naar de deugdelijkheid van het middel.
De onderzoekers kwamen erachter dat de test niet alle typen van borstkanker aan het licht brengt. Verder onderzoek moet uitwijzen of de test bij andere kankersoorten, zoals bijvoorbeeld huid-, darm- en prostaatkanker wel afdoende werkt.
De test wordt volgens een woordvoerster van de onderzoekers wel gebruikt om te kijken of een bepaalde therapie bij een kankerpatiënt aanslaat. Op dat terrein werkt het middel goed, aldus de woordvoerster.
Pampers geeft 100 miljoen tetanusvaccinaties aan Unicef
31 December 2008
Luierfabrikant Pampers had de afgelopen tijd een internationale actie waarbij het voor elk verkocht pak luiers een tetanusvaccin beschikbaar stelt voor baby’s in de derde wereld. Vandaag maakte Pampers bekend dat de luierfabrikant 100 miljoen tetanusvaccinaties aan Unicef geeft.
Tetanus kan dodelijk zijn. In de westerse wereld worden kinderen op jonge leeftijd ingeënt. Unicef wil de ziekte in 2012 wereldwijd uitbannen. Nu sterft nog elke drie minuten een pasgeboren baby aan de gevolgen van een tetanusinfectie.
Volgend jaar gaat Pampers door met de actie.
Fysiotherapie tijdens chemotherapie houdt patiënten actief
30 December 2008Kankerpatiënten die tijdens hun behandeling een trainingsprogramma volgen blijven goed in conditie en behouden hun spierkracht. Ze hebben minder last van vermoeidheid en ervaren een hogere kwaliteit van leven. Dit blijkt uit resultaten van het zorgvernieuwingsprogramma CytoFys, een door zorgverzekeraar Agis gesubsidieerd samenwerkingsproject van VU medisch centrum, het Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis en Motion Fysiotherapie.
Patiënten met kanker die behandeld worden met chemotherapie hebben vaak een forse achteruitgang in kracht en conditie die hen belemmert in het dagelijks leven. Het aanbieden van intensieve training tijdens de behandeling leidt tot behoud en verbetering van kracht en conditie.
CytoFys (cytostatica en fysiotherapie) bestaat uit een op maat gemaakt trainingsprogramma waarbij onder leiding van een fysiotherapeut twee maal per week in groepsverband intensief wordt bewogen. Daarnaast is er ruimte voor advies en uitwisseling van ervaringen. Het programma start na de eerste chemokuur en loopt door tot drie weken na de laatste kuur. Aan het trainingsprogramma hebben 43 patiënten deelgenomen die na een operatie werden behandeld met chemotherapie vanwege darm- of borstkanker. Omdat het programma succesvol blijkt te zijn zal het worden uitgebreid.
[VUmc]
Stappenteller stimuleert ouderen om meer te bewegen
30 December 2008
De Delftse student Iñaki Merino Albaina heeft een ‘virtuele coach’ ontwikkeld die ouderen op een prettige manier stimuleert om voldoende te bewegen. Via een stappenteller die draadloos is gekoppeld aan een beeldschermpje in huis, kunnen ouderen op eenvoudige wijze zien of ze die dag genoeg hebben gelopen. Het afstudeerproject laat zien hoe de faculteit Industrieel Ontwerpen technologie toegankelijk maakt voor de gebruiker.
Iñaki Merino Albaina heeft in zijn afstudeeronderzoek, uitgevoerd bij de faculteit Industrieel Ontwerpen, gekeken hoe je ouderen kunt stimuleren om meer te bewegen. De EWI-student heeft een ‘virtuele coach’ ontwikkeld die op een simpele manier het bewustzijn van het bewegingsgedrag vergroot, en daarmee ouderen motiveert om meer te bewegen.
Stappenteller
Het systeem, voorlopig Flowie genaamd, bevat een stappenteller die iedere ochtend wordt vastgemaakt aan de enkel. De teller stuurt zijn informatie automatisch en draadloos naar een mini-computer in huis, iedere keer als hij zich binnen 20 meter van die computer bevindt. Die laat vervolgens op een apart scherm, met de vorm van een fotolijstje, de resultaten van de stappenteller zien aan de gebruiker.
In overleg met ouderen is gekozen voor een getekende bloem. Als de oudere genoeg heeft bewogen, is de bloem vrolijk. Naarmate er minder is bewogen, ziet de bloem er verdrietiger uit. De bloem houdt zich op de achtergrond als alles goed gaat, maar trekt de aandacht als de oudere een duwtje in de rug nodig heeft.
Door op het scherm te drukken, kan de gebruiker gedetailleerd inzicht krijgen in de progressie in de tijd. In een uiteindelijke versie van het product zal een fysiotherapeut toegang tot deze informatie krijgen, zodat de activiteit op afstand kan worden gevolgd en de doelen kunnen worden aangepast.
Iñaki Merino: ‘De veldstudies lieten zien dat de oudere proefpersonen Flowie als coach als prettig ervoeren, en dat ze zich meer gemotiveerd voelden om te bewegen.’
Independent@home
Merino: ‘Vaak kijken technici te weinig naar wat de gebruiker wil. Ik heb deze toepassing ontwikkeld door in de verschillende fases van het project, steeds uitvoerig te overleggen en te testen met de gebruikers, waardoor het ontwerp beter aansluit op de wensen en woonomgeving van de doelgroep.’
Afstudeerbegeleider dr.ir. Martijn Vastenburg: ‘Dit is een project dat laat zien hoe Industrieel Ontwerpen technologie toegankelijk maakt voor de gebruiker en in het bijzonder hoe we met slimme systemen oudere mensen kunnen ondersteunen.’
Flowie werd gemaakt binnen een groter onderzoeksproject van IO genaamd independent@home, dat ouderen probeert te helpen met slimme, toegankelijke technologie in huis.
Vanuit de industrie is reeds belangstelling getoond voor het concept, maar er zijn vooralsnog geen plannen om Flowie verder te ontwikkelen tot een commercieel verkrijgbaar product.
[TU Delft]
Sojaproducten helpen mogelijk bij gewichtscontrole
29 December 2008
Voeding op basis van soja kan een belangrijke speler zijn in de strijd tegen obesitas. Dat zeggen Britse onderzoekers van de Universiteit van Leeds, op een Internationaal Symposium over Soja en Gezondheid, aldus Gezondheid.be.
Zij onderzochten de rol van soja op het hongergevoel. De belangrijkste conclusie uit het onderzoek is dat de consumptie van sojaproducten het gevoel van verzadiging verhoogt en de daaropvolgende inname van voedsel verlaagt met bijna 200 kcal/dag. Twintig gezonde mannen namen deel aan het onderzoek. Op de eerste testdag kreeg de ene helft van de groep een ontbijt en lunch op basis van soja-eiwitten. De anderen kregen een ontbijt en lunch met andere eiwitten voorgeschoteld. Deze maaltijden waren identiek qua uitzicht, gewicht, hoeveelheid en samenstelling van de macronutriënten. Zowel de maaltijden met soja-eiwitten als die met andere eiwitten werden sterk geapprecieerd. Tijdens het avondeten mochten de deelnemers van een buffet zoveel eten als ze wilden. Na een week werden de groepen omgewisseld, zodat de mannen die de andere eiwitten hadden gekregen, nu de soja-eiwitten kregen en vice versa.
Tijdens beide testdagen vulden de deelnemers vragenlijsten in, zodat de onderzoekers konden achterhalen wat de belangrijkste motivatie was om te eten (hongergevoel, zin om te eten, voldaan gevoel). Uit deze metingen bleek dat het ontbijt en de lunch op basis van soja-eiwitten meer verzadigend waren dan die met de andere eiwitten. Volgens de onderzoekers is dit effect waarschijnlijk te danken aan de soja-eiwitten en aan het feit dat sojavoedingsmiddelen op basis van de hele sojaboon van nature meer vezels bevatten. De onderzoekers merkten bovendien een duidelijk remmend effect van de sojavoeding op de ingenomen hoeveelheid voedsel bij het avondbuffet. De sojagroep nam tijdens het avondeten 172 kcal minder in dan de niet-sojagroep.
Rokers moeten opletten met voedingssupplementen
29 December 2008
Rokers die veel voedingssupplementen slikken met hoge doses bèta-caroteen kunnen teveel innemen waardoor zij een verhoogd risico lopen op longkanker. Dat stelt de Gezondheidsraad in een advies over inname van vitamine A. Een goed en gevarieerd voedingspatroon levert ons de vitamine A die we nodig hebben. We krijgen dan genoeg binnen, maar ook weer niet te veel. Rokers die supplementen slikken met hoge doses beta-caroteen (een bouwsteen waarmee het lichaam zelf vitamine A aan kan maken) kunnen wel te veel innemen, omdat er bij hen een verband is gevonden tussen supplementen met beta-caroteen en een hoger risico op longkanker. Voor zwangere vrouwen blijft de eerdere aanbeveling overeind om vitamine A-supplementen, lever en leverproducten te mijden. Dit omdat zij anders aan een inname kunnen komen die hun ongeboren kind kan schaden.
Niet te weinig, niet te veel
Voldoende vitamine A is van belang voor de voortplanting, groei en ontwikkeling, en voor de afweer tegen ziektes. Ook helpt de vitamine om te kunnen zien bij weinig licht. Maar het is niet ‘hoe meer, hoe beter’. Te veel vitamine A kan schade opleveren, met name voor het ongeboren kind en aan de lever.
Het belang van een gevarieerd voedingspatroon
Hoe zorg je voor een optimale inname? Een goede en gevarieerde voeding is daarvoor in principe voldoende, concludeert de Gezondheidsraad op grond van de beschikbare wetenschappelijke kennis. Vitamine A is te vinden in dierlijke producten (die deze stof van nature bevatten), in donkergroene bladgroente en bepaalde gele en oranje groente en fruitsoorten (die stoffen leveren die in het lichaam worden omgezet in vitamine A, zoals beta-caroteen), en in margarine, halvarine en bak- en braadproducten (want daar is vitamine A aan toegevoegd). Supplementen zijn bij zo’n voedingspatroon niet nodig, en in hoge doses zelfs schadelijk. Dit geldt met name, zo blijkt uit onderzoek, voor rokers die supplementen met beta-caroteen slikken.
Aanvullende aanbevelingen afhankelijk van onderzoek
Of er nog andere aanbevelingen nodig zijn valt op dit moment niet te zeggen. Of het huidige niveau van inname toereikend is, is voor een deel nog onderwerp van discussie, maar harde gegevens ontbreken. Nader onderzoek zal moeten uitwijzen of dat zo is en wat daarvan de eventuele gezondheidseffecten zijn.
[Gezondheidsraad]
Grote baby’s hebben groter risico op borstkanker
28 December 2008Meisjes met een hogere lichaamslengte bij de geboorte hebben meer risico op borstkanker. Dat blijkt uit een Brits grootschalig onderzoek, aldus de Huisarts.
Een team epidemiologen selecteerde 32 studies uit het verleden die het verband tussen de afmetingen bij de geboorte en het risico van borstkanker onderzochten.
Op die manier kregen ze zicht op 22.000 gevallen van borstkanker en een controlegroep van 600.000 vrouwen zonder deze aandoening.
De resultaten toonden aan dat het risico op borstkanker op volwassen leeftijd rechtstreeks verband houdt met de lichaamslengte, het lichaamsgewicht en de schedelomtrek bij de geboorte.
Toename blessures door Wii
28 December 2008
Britse artsen verwachten een forse toename in het aantal blessures door het spelen van Wii-games. Ze verwachten na de feestdagen een toename van patiënten met onder meer rug- en handklachten als gevolg van het gebruik van de Wii. Teveel spelen kan blessures tot gevolg hebben, zeker bij ongetrainde mensen.
De Wii, een spelcomputer van Nintendo, is een populair cadeau. Met het spel kun je ‘levensecht’ sporten, zoals tennis, golf of bowlen.
Zie ook:
- Wii-sport bijna net zo goed als echt sporten
- Spelcomputer Wii geen vervanging voor sporten
Meer verzadiging bij pure chocolade
28 December 2008
Pure chocolade verzadigt meer dan melkchocolade. Dat blijkt uit een kleinschalig onderzoek van de Universiteit van Kopenhagen onder 16 jonge gezonde mannen.
Door pure chocolade wordt de lust voor zoete, zoute en vette voeding minder. Het eten van pure chocloade kan er dus voor zorgen dat tijdens deze feestdagen wat minder eet en beter op gewicht blijft.
De mannen met normaal gewicht die hielden van zowel melk- als pure chocolade kregen in twee sessies 100 gram van melk-, dan wel pure chocola die ze in een kwartier mochten opeten. Na 2,5 uur mochten ze zoveel pizza eten als ze wilden. De calorie-inname van de proefpersonen lag gemiddeld 15 procent lager als ze pure chocolade hadden gegeten.
[Elsevier]
Lagere cholesterol door muziek
27 December 2008
Muziek is een eenvoudige manier om het cholesterolpeil te verlagen en het hart te beschermen. Amerikaanse onderzoekers hebben vastgesteld dat muziek een heel therapeutische uitwerking op hart en bloedvaten heeft, zo schrijft de Sunday Times.
Tijdens het luisteren naar en genieten van muziek, zetten de bloedvaten zich namelijk uit, waardoor de doorstroming wordt bevorderd en bloedklonters worden tegengegaan. Volgens de onderzoekers van de universiteit van Maryland kan je door tenminste een half uur per dag naar je favoriete muziek te luisteren al je cholesterol naarbeneden brengen.
Meisjes onderscheiden smaken beter
27 December 2008Meisjes kunnen beter smaken onderscheiden dan jongens. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Kopenhagen onder bijna 9000 scholieren, aldus Elsevier.
De onderzoekers keken naar het vermogen zoete en zure smaken te onderscheiden van verschillende intensiteit en trachten vast te stellen aan welke zoete en zure smaken ze de voorkeur geven.
Meisjes bleken zowel de zure als de zoete smaken beter te herkennen. Jongens hadden gemiddeld 10 procent meer zuur nodig om de smaak te herkennen en 20 procent meer zoet.
Uit het onderzoek bleek ook dat één op de drie schoolkinderen de voorkeur geeft aan frisdrank met geen of weinig suiker. Bijna de helft van de kinderen (48 procent) vond juist de zoetste frisdrank het lekkerste.
Suikerarme banaan voor mensen met suikerziekte
26 December 2008
Indiase wetenschappers hebben een banaan met minder suiker ontwikkeld. De banaan zou uitermate geschikt zijn voor mensen met diabetes. In deze nieuwe banaan vormt zich minder snel glucose.
Volgens de Indiase onderzoekers blijven alle andere ingrediënten in het nieuwe ras banaan geheel intact. Omdat de banaan minder suiker bevat, zitten er volgens de onderzoekers ook minder calorieën in.
Hoe hoog het suiker- en calorieëngehalte van de diabetenbanaan is, kunnen ze nog niet vertellen. “De banaan is nog in een experimentele fase”, stelt een van hen in The Hindu. De vrucht komt op zijn vroegst over een half jaar op de markt in India. [AGD]
Snel eten verhoogt kans op obesitas
25 December 2008
Volgens onderzoekers van de universiteit van Osaka, Japan, verhoogt snel eten de kans op zwaarlijvigheid. Zij onderzochten de eetgewoonten van 3000 personen (British Medical Journal oktober 2008).
Mannen die snel eten hebben meer dan 1,5 keer meer kans op zwaarlijvigheid dan de trage eters. Bij vrouwen verdubbelt de kans op zwaarlijvigheid bij de snelle eetsters. Wanneer zij bovendien eten tot ze verzadigd zijn, verdrievoudigt de kans op zwaarlijvigheid.
Mogelijk verstoort snel eten de verzadigingssignalen van het lichaam, waardoor men meer eet dan wanneer men traag eet.
Granen zijn beter voor oudere suikerpatiënten
25 December 2008Mensen met ouderdomssuikerziekte verbeteren hun gezondheid als ze voeding met een lage glycemische index eten. Dat rolt uit een Canadees onderzoek, waarbij mensen een half jaar maandelijks adviezen kregen welke voedingsmiddelen ze konden kiezen om op een lage glycemische index uit te komen, aldus de NRCNext.
De glycemische index (GI) van een voedingsmiddel zegt hoe snel de suikers uit voedsel worden vrijgemaakt en in de bloedbaan terecht komen. Hoe geleidelijker dat gebeurt, is de aanname, hoe beter het voor een suikerzieke patiënt is. Over het algemeen komt suiker uit zetmeel langzamer vrij dan ‘losse’ suiker uit bijvoorbeeld honing. Maar het ene zetmeel is het andere niet. Aardappelen en rijst hebben bijvoorbeeld een veel hogere GI dan de meeste granen. Ook de index van verschillende fruitsoorten varieert flink.
Er bestaat al jarenlang een controverse over het nut van voeding met een lage glycemische index voor diabetici. Canadese voedingswetenschappers die gisteren een nieuw onderzoek publiceerden in het Journal of the American Medical Association, citeren in de inleiding van hun artikel een stroom eerdere, positieve onderzoeksresultaten. Voeding met een lage GI, vatten ze samen, is aangetoond goed. Het verlaagt het suikergehalte in het bloed, de bloeddruk en de kans op hartziekten en het vertraagt de ziekte. En toch, schrijven ze, staat het belang en de bruikbaarheid van de GI nog steeds ter discussie. Ook daarvoor geven ze een rij verwijzingen naar de wetenschappelijke literatuur. Ze zeggen het niet, maar de GI zit een beetje in de alternatieve hoek. Dieetgoeroe Montignac bepleitte bijvoorbeeld voeding met lage GI.
Voor een groot en wat hen betreft ‘definitief’ onderzoek ronselden de Canadese voedingswetenschappers ruim 200 te dikke mensen met ouderdomsdiabetes. Die mensen slikten pillen tegen hun suikerziekte, maar hadden toch nog vrij hoge bloedsuikerwaarden. De helft van hen kreeg instructies om een half jaar vezelrijk te eten. De andere helft werd ingewijd in de geheimen van de GI.
De vezelrijke voeding wordt aan ouderdomsdiabetici vaak als heilzaam aanbevolen, maar de voeding met lage GI was op alle fronten iets beter. De bloedsuikerwaarden verbeterden meer, en hetzelfde gold voor bloeddruk, cholesterolwaarden en lichaamsgewicht.
