Archief November 2006

Antirookgoeroe Allen Carr overleden

29 November 2006

Stoppen met rokenAllen Carr, de Brit die met zijn boeken miljoenen mensen heeft geholpen te stoppen met roken, is overleden aan longkanker. Dat berichtte de Britse publieke omroep BBC woensdag. Carr, die 23 jaar geleden zelf stopte na jarenlang honderd sigaretten per dag te hebben gerookt, is 72 jaar geworden. Eind juli werd bekend gemaakt dat de antirookgoeroe longkanker had.

Vroeg meten van virus voorkomt complicaties na longtransplantatie

29 November 2006

Door na een longtransplantatie de hoeveelheid Epstein-Barr virus (EBV) in het bloed te meten en de hoeveelheid afweerremmende medicatie hierop aan te passen, kunnen gevallen van lymfeklierkanker na longtransplantatie voorkomen worden. Bovendien lijkt deze aanpak te leiden tot een afname van chronische afstoting van de getransplanteerde long en een toename van de overleving na transplantatie. Dit blijkt uit onderzoek van internist Erik Verschuuren van het Universitair Medisch Centrum Groningen. Hij promoveert op zijn onderzoek op 13 december aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Patiënten, die een longtransplantatie hebben ondergaan, krijgen medicatie die voorkómt dat het nieuwe orgaan door het lichaam wordt afgestoten. Door deze medicatie neemt de afweer van deze patiënten af. Daardoor kan het Epstein-Barr virus (EBV), bekend van de ziekte van Pfeiffer, weer opnieuw actief worden. Dit kan na een longtransplantatie leiden tot PTLD, een ziektebeeld dat lijkt op lymfeklierkanker. PTLD kan leiden tot de dood van de patiënten.

Herkennen risico
Volgens het onderzoek van Verschuuren is de beste manier om patiënten met een hoog risico op PTLD te herkennen, het rechtstreeks in het bloed meten van het DNA van het EB-virus. Uit zijn onderzoek blijkt verder dat een EBV-infectie, die na transplantatie meestal geen symptomen geeft, soms veel kan lijken op de eerste symptomen van afstoting van de getransplanteerde long. In de veronderstelling dat sprake was van afstoting kregen patiënten daar afweerremmende medicatie tegen. De EBV-infectie kon zich daardoor juist verder ontwikkelen, wat in sommige gevallen leidde tot een PTLD. Op basis van deze uitkomsten is het behandelprotocol aangepast. Het EBV-gehalte wordt nu standaard gemeten en bij tekenen die duiden op een EBV-infectie wordt de hoeveelheid afweerremmers aangepast. Hiermee wordt voorkomen dat te veel afweerremmers aan patiënten worden toegediend.

Positieve resultaten
Verschuuren toont aan dat de resultaten van deze aanpassing in het protocol in de praktijk zeer positief zijn. Het aantal patiënten dat PTLD ontwikkelt is sterk gedaald en de overleving na een longtransplantatie blijkt te zijn toegenomen. Tevens is het aantal patiënten bij wie chronische afstoting van de getransplanteerde long plaatsvindt sterk afgenomen. En door minder afweerremmers te geven worden ook andere infecties voorkomen wat leidt tot minder longfunctieverlies.
[UMCG]

Vrouwen snoepen stiekem en wel eens teveel

28 November 2006

Acht van de tien vrouwen zeggen wel eens te veel te snoepen. Chocolade is het populairst, maar ook chips en koekjes zijn geliefd. Bijna de helft van de Nederlandse vrouwen vindt het fijn om zichzelf af en toe stiekem vol te proppen. Onder de jongere vrouwen is dit zelfs 63 procent. Dat blijkt uit een enquête onder vierhonderd huisvrouwen.

Het onderzoek werd door TNS NIPO uitgevoerd in opdracht van de Huishoudbeurs, die van 10 tot en met 18 februari 2007 wordt gehouden in Amsterdam RAI. De beurs staat volgend jaar in het teken van ‘Stout’.

Trucker krijgt coach tegen overgewicht

27 November 2006

Een persoonlijke ‘fitcoach’ moet vrachtwagenchauffeurs gaan in hun strijd tegen overgewicht. Truckers met teveel kilo’s krijgen vier maanden lang gratis ondersteuning van een specialist. Dat is het meest opvallende onderdeel van een campagne tegen overgewicht in de transport en logistiek.

In deze sector kampt bijna de helft van de werknemers met overgewicht. Alleen in de horeca- en voedingsbranche komt dit gezondheidsprobleem vaker voor. Deze week krijgen de 130.000 werknemers in de transport en logistiek een informatiepakket thuis.
[ANP]

ADHD-symptomen verminderen door speciaal dieet

27 November 2006

ADHDKinderen met Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) worden een stuk rustiger na het volgen van een speciaal dieet. Dat blijkt maandag uit een nog niet gepubliceerd onderzoek van het ADHD Research Centrum in Eindhoven.
Volgens de onderzoekers verminderden de klachten bij 93 procent van de onderzochte kinderen met meer dan 50 procent. Bij driekwart was dit zelfs 75 procent.

Het is niet het eerste onderzoek waaruit blijkt dat de kinderen gebaat zijn bij het weglaten van bepaalde voedingsstoffen, maar volgens het centrum is het bewijs dit keer nog overtuigender. ,,Wij hebben als eerste onderzoeksinstituut ook een controlegroep gebruikt die niet werd behandeld”, vertelt Lidy Pelsser, onderzoeker bij het ADHD Research Centrum.

Onderzoek
De nieuwste cijfers zijn gebaseerd op de resultaten van in totaal 28 kinderen tussen de drie en acht jaar oud. Vijftien deelnemers volgden in de eerste zes maanden van dit jaar een dieet, dertien aten gewoon. Bij de laatste groep veranderde er niets in het gedrag, terwijl de eerste na het volgen van het voedselprogramma een stuk rustiger werd. Deze bevindingen zijn voor Pelsser niet nieuw. De afgelopen tien jaar gaf ze voedingsadviezen aan ongeveer vijfhonderd kinderen met ADHD. ,,Bij 60 procent van deze deelnemers verminderden de symptomen.”

De onderzoekster kan niet aangeven om welke voedingsstoffen het gaat, omdat deze per kind verschillen. Bovendien gaat het vaak om een combinatie van vier tot zes stoffen. Wel is duidelijk dat chocola, kleurstoffen en suiker veel minder effect hebben op het gedrag van kinderen met ADHD dan vaak wordt verondersteld.
[ANP]

Diabetesrevalidatieprogramma aanbevolen door NIGZ

27 November 2006

Het diabetesrevalidatieprogramma van het Centrum voor Revalidatie van het UMCG is één van de vijf programma’s die effect hebben volgens het Nationaal Instituut voor Gezondheidsbevordering en Ziektepreventie (NIGZ). Het NIGZ doet deze constatering in het rapport Diabeteseducatie in Nederland. State of the art van methoden & materialen. De kern van het programma is dat patiënten aan het eind voldoende kennis en vaardigheden hebben om hun eigen ziekte als het ware te managen.

Het doel is patiënten te leren omgaan met diabetes. Zo ondersteunt en begeleidt het team de patiënt bij leefstijl en het toepassen van vaardigheden in de dagelijkse praktijk. Een belangrijke pijler van het programma is dat patiënten zelf hun gewenste behandeldoelen formuleren. Door deze behandelinhoud biedt het UMCG een programma dat, zo blijkt uit wetenschappelijk onderzoek, effectief is en zich volgens het NIGZ onderscheidt van andere programma’s in Nederland.
[UMCG]

Paniekaanvallen hebben effect op diabetes

24 November 2006

Diabetici die regelmatig paniekaanvallen hebben, hebben vaker hun diabetes niet goed onder controle, aldus een Amerikaans onderzoek. Uit eerder onderzoek van deze wetenschappers was al naar voren gekomen dat depressie samenging met een minder goed gecontroleerd glucoseniveau, meer diabetessymptomen en minder goed functioneren.

Depressie en paniek gaan vaak samen, maar de onderzoekers waren er niet zeker van dat patienten met paniekaanvallen ook dezelfde indicatoren zouden hebben.

Bij het onderzoek kregen 4385 diabetes-patienten een vragenlijst. Van de deelnemers gaf 4,4% aan paniekaanvallen te hebben die een gedragsverandering hadden veroorzaakt. Van deze patienten had iets meer dan de helft ook symptomen van depressie.
(Bron: General Hospital Psychiatry, 2006)
[Dieet.plein.nl]

Twijfels over eetlustremmende zuiveldrank van Campina

23 November 2006

melkVoedingswetenschappers zijn er niet van overtuigd dat het eetlustremmende ingrediënt van DSM dat Campina in een nieuwe Optimel zuiveldrank wil gebruiken de claim in de praktijk kan waarmaken. Onderzoeken die met de eetlustremmer zijn gedaan laten wisselende resultaten zien.

Campina gebruikt voor de Optimel slankdrank – in flesjes van 100 milliliter – kleine emulsiebolletjes met haverolie en palmolie. De gecoate vetbolletjes, die DSM levert onder de merknaam Fabuless, moet de gebruiker een verzadigd gevoel bezorgen.

Noord-Iers onderzoek
DSM baseert de claim voornamelijk op studies van de universiteit van Ulster in Londonderry. Noord-Ierse onderzoekers gaven een groep van 200 mannen en vrouwen een yoghurtdrank te drinken. De helft kreeg yoghurt met de vetemulsie, de andere helft kreeg ter controle een normale yoghurt. Bij een volgende maaltijd, 4 uur na het gebruik van de speciale yoghurtdrank, at deze groep in calorieën gemeten 20% minder dan de controlegroep. Dezelfde Noord-Ierse groep deed echter een vervolgonderzoek waarbij een groep van 28 mensen 3 weken werden gevolgd. In die studie bleek de vetemulsie geen invloed te hebben op het hongergevoel en de hoeveelheid voedsel die wordt gegeten.

Universiteit van Maastricht
De Universiteit van Maastricht deed ook onderzoek met Fabuless waarover nog niet werd gepubliceerd. Vijftig zwaarlijvige vrouwen, die voorafgaand aan het onderzoek gemiddeld 7,5 kilo waren afgevallen, komen niet aan als ze de yoghurtdrank gebruiken. Drinken ze die niet, dan zitten ze binnen 18 weken weer op hun oude gewicht.

‘Claim niet voldoende onderbouwd’
DSM stelt dat de vetbolletjes vanwege hun grote stabiliteit in onafgebroken staat door de maag komen. In de dunne darm geven ze dan verzadigingssignalen af. Kees de Graaf, hoogleraar eetgedrag van de Wageningen Universiteit, kent in de wetenschappelijke literatuur echter geen bewijs voor zo’n mechanisme. Hij vindt de claim niet voldoende onderbouwd en is ook niet overtuigd door de cijfers van het Maastrichtse onderzoek. De hoogleraar is in zijn algemeenheid niet gelukkig met slecht onderbouwde claims. Die werken naar zijn mening contraproductief. Het maakt het lastiger de consument te overtuigen op het moment dat er een product op de markt verschijnt dat wel doet wat het belooft.
[Volkskrant]

Opvoeding bepaalt mogelijk mede ernst ADHD

22 November 2006

Kinderen met ADHD die eveneens een broers/zus met ADHD hebben, vertonen geen ernstigere cognitieve of neuropsychologische gebreken, dan kinderen met een non-familiale vorm van de aandachtsstoornis. Studente psychologie Cindy Wiebrands heeft dat vastgesteld met tijdsbelevingsonderzoek, zo blijkt uit haar scriptie. Zij heeft verder aanwijzingen gevonden dat ADHD bij de ouders mogelijk wel een rol kan spelen in de ernst van ADHD-stoornis bij hun kind, wellicht doordat een ouder met ADHD een minder consistente opvoedingsstrategie hanteert. Wiebrands studeert vrijdag 24 november af op dit onderzoek.

Wiebrands hoopt dat hulpverleners extra gaan letten op het vaker vóórkomen van ADHD binnen één gezin, vooral als één van de ouders ADHD heeft. Het kan namelijk lijken alsof kinderen nu eenmaal door genetische belasting een ernstiger vorm van ADHD hebben, terwijl hulpverlening wel hulp kan bieden. Bijvoorbeeld in het adviseren en bijsturen van de opvoeding door de ouders. Daarbij moet dan niet de genetische belasting centraal staan, maar de problematiek die wel toegankelijk is voor verbetering, zoals de opvoedstijl.
[VU]

Ergotherapie helpt bij Alzheimer

22 November 2006

Volgens onderzoekers van het Nijmeegs Universitair Medisch Centrum helpt ergotherapie bij Alzheimer. Tien sessies ergotherapie voor dementerenden en hun verzorgers verbeteren de manier waarop de patiënten zich in huis redden. De mantelzorgers vinden hun taak minder zwaar en zijn enthousiast.

Dat schrijven de onderzoekers in een eind vorige week online gepubliceerd artikel in de British Medical Journal. Volgens geriatriehoogleraar Marcel Olde Rikkert werken dit soort gedragstrainingen beter dan geheugentraining of geneesmiddelen. „Dit soort trainingen verbeteren de zelfredzaamheid en de kwaliteit van leven. Er zijn ook mogelijkheden om de methode in te voeren, want ergotherapie thuis wordt in principe vergoed.”

De zelfredzaamheid en het zelfvertrouwen nemen zo sterk toe dat er minder hulp nodig is. De onderzoekers concluderen in hun artikel: „We geloven dat ergotherapie op de lange termijn minder afhankelijk maakt van professionele zorg en leidt minder behoefte aan institutionalisering.”

Olde Rikkert: „ Als de mantelzorgers leren om een dementerende te trainen bij bijvoorbeeld boodschappen doen of medicijninname, dan raken zij vaak hun houding kwijt van ‘ik kan niks tegen de dementie doen.”

Onderzoekster Maud Graff volgde een groep van ruim 65 dementerenden en hun verzorgers die in vijf weken tienmaal thuis een uur ergotherapie kregen. In de eerste vier sessies bespraken de therapeuten de problemen. Daarna volgde de gerichte training. Na zes weken en later nog eens na drie maanden zijn de dagelijkse vaardigheden vergeleken met die van dementerenden en hun mantelzorgers die de behandeling niet kregen. Olde Rikkert: „Het effect is zo groot dat iedereen zal erkennen dat de gemeten verandering ook in de praktijk merkbaar is.”

Er komt steeds meer belangstelling voor therapieën gericht op thuiswonende dementerenden en hun verzorgers. Uit vandaag in de Annals of Internal Medicine.gepubliceerd Amerikaans onderzoek naar ondersteuning van alleen de mantelzorgers kwam onder de cursisten bijvoorbeeld depressie veel minder voor: 1 op de 8 tegen bijna 1 op de 4 in een controlegroep. Het was een training om problemen te leren oplossen, vaardigheden te leren en met stress te leren omgaan.
[NRC]

Lichaamsbeweging heeft weinig effect op BMI kleuters

21 November 2006

De laatste tijd is er veel te doen over Kinderen en overgewicht. Van diverse kanten ontstaan er initiatieven om kinderen meer in beweging te krijgen. Uit een Schots onderzoek is gebleken dat kleuters die op de crèche of thuis extra lichaamsbeweging krijgen, daardoor wel hun motorisch functioneren verbeteren, maar niet magerder worden.

Tijdens het onderzoek, dat is gepubliceerd in de British Medical Journal, volgde ongeveer de helft van de groep van 545 kleuters een programma dat was gericht op meer lichaamsbeweging. Na 6 en 12 maanden bleek dat deze kinderen leniger waren en daardoor mogelijk succesvoller zullen zijn met sport. Hun BMI veranderde niet, ook niet bij kleuters met overgewicht.

Mogelijk verbod op hamburgerreclame voor kinderen in Groot-Britannie

21 November 2006

HamburgerIn Groot-Brittannië moet een verbod komen op reclame voor hamburgers en ander junkfood in uitzendingen voor de doelgroep van jongeren onder zestien jaar. Dit staat in aanbevelingen van een commissie die afgelopen vrijdag zijn bekendgemaakt. Het verbod is bedoeld om de toename van het aantal gevallen van vetzucht onder Britse jongeren af te remmen.

De maatregel heeft betrekking op etenswaar met een hoog gehalte aan vet, zout en/of suiker. De tv-zenders lopen door de maatregel 58 miljoen Euro aan reclame-inkomsten mis.

Meer HIV-infecties in Nederland, minder aids

21 November 2006

Het aantal hiv-besmettingen in Nederland neemt toe. Dat stelt de Stichting HIV Monitoring. De stijging valt toe te schrijven aan onveilige seks onder homoseksuele mannen.

Het aantal mensen in Nederland dat aids krijgt of aan de ziekte overlijdt, neemt af. Dat is het gevolg van de komst van de zogenoemde highly active antiretroviral therapy, nu tien jaar geleden. Daardoor leven hiv-geïnfecteerden langer en in betere gezondheid.

In 2005 werden 950 nieuwe patiënten met een hiv-infectie geregistreerd, ongeveer driehonderd méér dan in 1996. De Stichting HIV Monitoring vermoedt dat het hier niet alleen meer gaat om een ‘reservoir’ van reeds eerder geïnfecteerde personen, maar ook om recente infecties. Het totale aantal bij de stichting geregistreerde infecties ligt rond de 12.000. Voor het eerst onderzocht de stichting ook hiv en aids in Curaçao. Vooral de beperkte beschikbaarheid van aids-remmers vormt daar een bron van zorg.
[ANP]

Screenen op nierfalen weinig effectief

20 November 2006

Om mensen met nierfalen te achterhalen moet niet iedereen blind zijn plasje doormeten, zoals nu gebeurt bij de Niercheck-campagne van de Nierstichting. Effectiever is alleen diabetespatiënten met een te hoge bloeddruk en ouder dan 55 jaar te screenen op een te hoge eiwitconcentratie in het bloed.

Dat stellen Noorse en Nederlandse epidemiologen in het wetenschappelijke tijdschrift British Medical Journal (BMJ). Ze analyseerden met terugwerkende kracht de medische gegevens van meer dan 65 duizend Noren.

Ongeveer vijf procent van hen had weliswaar nierfalen, maar slechts 38 daarvan ontwikkelden binnen acht jaar nieruitval, en moesten daarvoor aan de nierdialyse. Het algemene publiek op eiwitconcentratie te selecteren, is een veel te ruwe techniek waarbij onnodig veel mensen gescreend worden.

Dat kan effectiever via een voorselectie, op leeftijd, op al dan niet diabetes en al dan niet hoge bloeddruk, stellen de onderzoekers van onder meer het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Is de Niercheck-campagne van de Nierstichting dan niet vergelijkbaar is met hagelschieten? ‘In zekere zin wel’, erkent epidemioloog Friedo Dekker (LUMC), een van de auteurs van het BMJ-artikel.

Meer dan 1,1 miljoen mensen hebben na oproepen via reclamespotjes op radio en tv de afgelopen weken een eiwittest aangevraagd. Drie maal meer dan verwacht. De Nierstichting weet niet wat de effectiviteit van haar campagne is. Dat wordt onderzocht de komende maanden, zegt de stichting.
[Volkskrant]

Alleenstaande moeders minder gezond

20 November 2006

Alleenstaande moeders zijn in minder goede gezondheid dan moeders die met een partner samenleven, zo geeft een gezamenlijke studie van de universiteit van Luik en de ‘Université des Femmes’ aan. De resultaten zijn bekendgemaakt op een colloquium over alleenstaande moeders dat mede door de Nederlandstalige Vrouwenraad georganiseerd werd.

Volgens de gegevens van de Gezondheidsenquête van 1997 en 2001 had 2,7 procent van de alleenstaande moeders gedurende de toen afgelopen jaren met een kwaadaardig gezwel of kanker te kampen, terwijl dat bij de moeders die met een partner samenleven, slechts 0,6 procent was of 4,5 keer minder. Bovendien zei 14,4 procent van de alleenstaanden dat ze een depressie had, tegen 5,7 procent bij de samenwonenden.

Uit het onderzoek blijkt voorts dat 35 procent van de alleenstaande moeders het moeilijk heeft om de eindjes aan elkaar te knopen.
[HLN]